Суварин капI

 -

        Суварин капI (Салату-ль-`Ид) — им Къурбандин сувариз (`Ид аль-Адгьа), гьакI сив хуьнин суварин юкъузни (`Ид аль-ФитIр) рагъ экъечIна са жидадин кьадардиз хкаж хьайидалай кьулухъ (тахминан са сятдилай) ийидай суварин кьве ракатдин суннат-капI ава. Чи Пайгъамбарди (Аллагьдин салатни  салам  хьуй адал) суварин капI авуниз кьетIен фикир гудай ва ам садрани ахъайдачир.            

           Имам Абу Гьанифадин мазгьабдалди, суварин кпIар авун чарасуз я, абур и мазгьабда жуьмядин йикъан кпIунив гекъигзава. Ам ийидай вахт мискIиндин имамдивай виликамаз чирун герек я. Суварин капI санал мискIинда авун суннат я. Амма ам кIвале авуртIани жеда. Жез хьайитIа, мискIиндиз яргъал рекьяй фена, куьруь рекьяй хтун меслят къалурзава. Суварин капI ийидай вахт рагъ экъечIна са жидадин кьадардиз хкаж хьайила башламиш жезва ва рагъ цавун аршдив агакьайла кутягь жезва. Суварин капI кьве ракатдикай ибарат я. Суварин капI ийиз башламишдалди ният авуна кIанда: «Ният ийизва за Сад Аллагь патал Къурбандин суварин кьве ракатдин суннат капI авуниз». Эгер капI жемятдихъ галаз санал ийизваз хьайитIа, ниятдин гафарал «жемятдихъ галаз санал» ва я «имамдин гуьгъуьналлаз» келимаяр алава хъувун меслят къалурзава. Ният авунихъ галаз сад хьиз, адет яз, «Аллагьу акбар» гафар лугьуда ва, гъилер япарив кьван хкажна, капI авунив эгечIда. Чидайбуру кпIунин сифте кьиляй, адет тирвал, «аль-ИфтитахI» яни «Ваджагьтудуьа»(«Ваджахту ваджхия лиллязи фатара-с-самавати валь-арза ханифан муслиман вама ана миналь-мушрикина. Инна саляти ванусуки вамахьяя вамамати лилляхи раббиль-алямина. Ля шарика ляху вабизалика умирту ваана минальмуслимина»)  кIелда. И дуьа авуна куьтягь хьайила, мад гъилер хкажна, «Аллагьу акбар» лугьуда ва ахпа гъилер авадарна, руфунал эцигна («аль-Фатигьа» сура кIелдайла хьиз) кIелда: «Субгьана-л-лагьи ва-ль-гьамду ли-л-Лагьи ва ла илагьа илла-л-Лагьу ва-л-Лагьу акбар». И дуьа кIелайдалай гуьгъуьниз мад, гъилер хкажна, «Аллагьу акбар» лугьуда, ахпа, сифте сеферда хьиз мад, «СубхIана-л-лагьи …» кIелда. Гьа икI, ирид сеферда «Аллагьу акбар» (кпIуниз гьахьдайла лугьузвай «Аллагьу акбар» галачиз) лугьуда ва ругуд сеферда «СубхIана-л-лагьи …» дуьа кIелда. Ахпа ирид сеферда «Аллагьу акбар» лагьайдалай гуьгъуьниз «Агъузу…» ва «аль-Фатигьа» сура кIелда. Адалай гуьгъуьниз сад лагьай ракатда вири гьерекатар адетдин кпIунал хьиз ийида. Кьвед лагьай ракат авун патал суждадай къарагъайла, «Аллагьу акбар» лугьуда ва гъилер чпин чкадал эхциг хъийида. Ахпа мад сеферда гъилер хкажна «Аллагьу акбар» лугьун хъувуна «СубхIана-л-лагьи …» кIелиз гатIумда. Гьа икI, вад сеферда гъилер хкажиз «Аллагьу акбар» (суждадай къарагъдайла лагьай «Аллагьу акбар» галачиз) лугьуда ва кьуд сеферда «СубхIана-л-лагьи …» кIелда. Вад лагьай сеферда «Аллагьу акбар» лагьана гъилер агъузайдалай гуьгъуьниз «аль-Фатигьа» сура кIелда. Адалай гуьгъуьниз вири гьерекатар адетдин кпIунал хьиз ийида. Кьве ракатдани «аль-Фатигьа» сурадилай гуьгъуьниз гьакI Къуръандай са сура ва я аят кIелун сунна я. Виридалайни хъсанди сад лагьай ракатда «аль-Кагьф», кьвед лагьайда — «аль-Икътараба», ибур тийижирбуруз сад лагьайда — «Кафирун», кьвед лагьайда — «аль-Ихлас» («Къулгьу») кIелун хъсан я. Суварин капI куьтягьайдалай гуьгъуьниз имамди мискIинда, гьа жуьмядин юкъуз хьиз, кьве паюникай ибарат тир хутIба кIелда. Суварин капI кIвале ийизвайбуру ам жуван хизан — паб, аялар, диде, вахарни галаз санал авуртIа хъсан я. Жезмай кьван суварин капI рекье-хуьле авайбуруни авуртIа хъсан я. Винидихъ къалурнавай дуьа чин тийидай касдивай адетдин кьве рекятдин суннат капI (суварин капI авунин ният аваз) авуртIани суваб жеда. Суварин кпIунал агакь тавур касдиз ам ахъа хьайи капI хьиз хъувун, яни къаза хъувун меслят къалурзава.

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован.

Этот сайт использует Akismet для борьбы со спамом. Узнайте, как обрабатываются ваши данные комментариев.