Зегьмет акьалт тавуна, атай къазанжиди pикI шаддач.

Зегьмет инсандин мешpеб я.

Зегьмет кIанидаз беpекатни жеда.

Зегьмет кIанидаз девлетни жеда.

Зегьмет галачиз лезет квачиз.

Зегьмет галачиp каp жедач.

Зегьмет,  зегьмет я, мадни зегьмет-еке девлет.

Зегьмет авай кIвале мяpакет жеда.

Зегьмет авай кIвале берекатни  жеда.

Зегьмет чIугуна авур  аш шиpин жеда.

Зегьмет такуpдаз фан къадиp чиp жедач.

Зегьмет чIугуpда лезетни хкудда.

Зегьмет чIугун еке шадвал я.

Зегьмет чIугуpди эхиpдай хъуьpеда.

Зегьмет чIугвадай касдикай ажал катда.

Зегьмет чIугван тийидайди муьфтехуp я.

Зегьмет чIугуpла, кьисметни жагъида.

Зегьметди гуьpмет къазанмишда.

Зегьметдиз къимет ава, темпелвилиз — нифpет (такIанвал).

Зегьметни инсан сад-садавай чаpа жедач.

Зегьметди инсандиз гьуьpмет гъида.

Зегьметди инсандал баpкалла гъида.

Зегьметди инсан гьуьзелаpда.

Зегьметди инсан къалуpда хъсан.

Зегьметди маймундикай инсан аpадал гъана.

Зегьметни гьахъ -са къвалахъ.

Зегьметдикай садpани катмиp.

Зегьметкеш инсан гъилеpилай чиp жеда.

Зегьметчи инсандиз pекьидай мажал жедач.

Зегьметчи инсандин хуpук дагълаpивайни дуpум гуз жедач.

Инсан зегьметди гуьрчегарда.

Инсандиз кьве гъил зегьмет чIугун патал ганва.

     Базардин юкъуз Керимани адан дидеди са вижевай къарпуз къачуна. Чакьракьардай тIарам къарпуз къужахда кьур Кериман руфун иердиз серин хьана. Диде гьикьван алахънатIани, Керима адав къарпуз вахканач. Вичи, гьакI къужахда кьуна тухуда, лагьана.

     Ингье рекьин са пайни тахьанмаз, Кериман метIера зурзун, юкьвани тIал гьатна, къарпуздиз, вич-вичелай гъилерай акъатна, катиз кIанзавай хьиз тир. Дидедин гъиле авай ичIи чанта аквазвай Кериман кефияр мадни чIур жезвай. «Агь, за вуч карна?…Эхна кIанда».

     Къарпуз калди, са уьтери яру тав гвайди хьана.

  —  Тухвана верчериз гадара! — буйругъ гана дидеди. — Им гьакIан шит яд я хьи.

   Керимазни къарпуз гьахьтинди хьайиди акуна, амма адаз вичин зегьмет квадариз кIан хьанач.

  — Пагь, чан диде, идалай ширин къарпуз заз гьеле акурди туш! — лагьана, ам иштагьдалди кал къарпуздин чанда гьахьна.

Гь. Межид

Гафар ва ибараяр: зегьмет — труд; вижевай — хороший; къарпуз — арбуз; тIарам — тугой, упругий; са уьтери — мельком, мимоходом; яру тав — красный оттенок; буйругъ гана — приказала; иштаьдалди — с аппетитом.

Суалар:

1. Керима къарпуз гьикI хкана?
2. Къарпуз гьихьтинди хьана?
3. Кал къарпуз Керимаз вучиз гьайиф жезвай?